Ένα πραγματικό κόσμημα πολιτισμού και ιστορικής μνήμης αποτελεί η έκθεση του Δημήτρη Παΐζη-Δανιά με τίτλο «Φως στην Ομηρική Ιθάκη», η οποία φιλοξενείται στο κτήριο του παλιού ιατρείου στον Σταυρό της Ιθάκης. Πρόκειται για μια ξεχωριστή προσπάθεια ανάδειξης της ομηρικής ιστορίας του νησιού, που γεννήθηκε μέσα από την αγάπη, το πάθος και την αφοσίωση ενός ανθρώπου στον τόπο του.
Η έκθεση δημιουργήθηκε με στόχο να συμπληρώσει την ιστορική και αρχαιολογική παρουσίαση του Αρχαιολογικού Μουσείου Σταυρού, προσφέροντας στους επισκέπτες τη δυνατότητα να γνωρίσουν βαθύτερα την ιστορία της Ομηρικής Ιθάκης και να αναζητήσουν τα ίχνη του Οδυσσέα μέσα από ένα πλούσιο πληροφοριακό υλικό.
Η ιδέα του Δημήτρη Παΐζη-Δανιά είχε διατυπωθεί ήδη από το 2011, μέσα από τις σελίδες του βιβλίου του «Οι αρχαιολογικοί θησαυροί της Ιθάκης». Με επιμονή και ενθουσιασμό, εργάστηκε για την υλοποίησή της, σε συνεργασία με τον Γιάννη Σούκη, ενώ σημαντική υπήρξε και η συμβολή της Λίλας Κουβαρά Αλιμαντίρη, η οποία ανέλαβε τη μετάφραση των κειμένων στην αγγλική γλώσσα.
Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό: δέκα θεματικοί πυλώνες, 35 πληροφοριακές πινακίδες και ένα συνοδευτικό δίγλωσσο βιβλιαράκι συνθέτουν μια ολοκληρωμένη παρουσίαση του ομηρικού παρελθόντος της Ιθάκης. Μια έκθεση που δεν περιορίζεται στην παράθεση ιστορικών πληροφοριών, αλλά επιχειρεί να μεταφέρει στον επισκέπτη τη διαχρονική σχέση του νησιού με τον μύθο, την ιστορία και την παγκόσμια πολιτιστική του ταυτότητα.
Από την πρώτη ημέρα λειτουργίας της, τον Ιούλιο του 2013, η έκθεση έγινε ένας ξεχωριστός σταθμός για όσους επισκέπτονται τον Σταυρό. Τα μηνύματα και οι εντυπώσεις που έχουν καταγραφεί στο βιβλίο επισκεπτών, τόσο από Έλληνες όσο και από ανθρώπους που ταξίδεψαν στην Ιθάκη από πολλές χώρες του κόσμου, αποτυπώνουν με τον καλύτερο τρόπο την αξία αυτής της προσπάθειας. Οι επισκέπτες μιλούν για μια εξαιρετική, κατατοπιστική και συγκινητική παρουσίαση, που τους βοήθησε να γνωρίσουν καλύτερα την ιστορία του νησιού και τον ομηρικό του χαρακτήρα.
Ιδιαίτερα συγκινητικό είναι το σχόλιο ενός επισκέπτη τον Ιούλιο του 2023, ο οποίος έγραψε: «Είναι τιμή μου να βρίσκομαι εδώ και να απολαμβάνω το έργο ζωής ενός ανθρώπου». Μια φράση που συνοψίζει ίσως με τον πιο χαρακτηριστικό τρόπο την αξία και την προσωπική σφραγίδα του Δημήτρη Παΐζη-Δανιά.
Σήμερα, η έκθεση συνεχίζει να φωτίζει την ιστορία της Ομηρικής Ιθάκης, χάρη και στη συνεχή φροντίδα του Κοινωφελούς Ομίλου Σταυρού, αλλά και στη συμβολή του Δήμου Ιθάκης, ο οποίος προχώρησε στην επισκευή και ανακαίνιση του κτηρίου μετά τις ζημιές που προκάλεσαν τα έντονα καιρικά φαινόμενα των προηγούμενων ετών.
Η «Φως στην Ομηρική Ιθάκη» δεν είναι απλώς μια έκθεση. Είναι μια παρακαταθήκη γνώσης, πολιτισμού και αγάπης για τον τόπο. Είναι η απόδειξη ότι το πάθος και η προσωπική προσφορά μπορούν να δημιουργήσουν κάτι που ξεπερνά τον χρόνο και συνεχίζει να εμπνέει τις επόμενες γενιές.
Για κάθε επισκέπτη που φτάνει στον Σταυρό, αποτελεί μια μοναδική ευκαιρία να κάνει ένα ταξίδι στο ομηρικό παρελθόν, να ανακαλύψει την ιστορία της Ιθάκης και να κατανοήσει γιατί το νησί του Οδυσσέα εξακολουθεί να συγκινεί και να γοητεύει ανθρώπους από κάθε γωνιά του κόσμου.
Η έκθεση στεγάζεται στο κτήριο του παλιού ιατρείου στον Σταυρό και είναι ανοιχτή καθημερινά, από τις 09:00 έως τις 21:00.
