Θυμήθηκα τούτη την παράσταση της ορχήστρας “Ανέμη του χορού”. Αυτό είναι το πρώτο μέρος. Θα ακολουθήσει και το δεύτερο με ένα κομμάτι βίντεο.
Το κάτωθι κείμενο είναι το Δελτίο Τύπου που έγραψα (2012)
και το ξαναδημοσιεύω ακριβώς όπως τότε
Μια θετική και παρήγορη προς την Κεφαλληνιακή
Μουσικοχορευτική παράδοση συνέχεια
Ρίφι, Χωρίο Παλικής, 7-9-2012
Στις 31 Αυγούστου 2012, ο Αντιδήμαρχος Κεφαλονιάς, Ευάγγελος Θεοφιλάτος, θέλοντας να κλείσει τις καλοκαιρινές εκδηλώσεις, με κάτι που να σφραγίσει επάξια τα καλλιτεχνικά δρώμενα του Ληξουρίου και ευρύτερα της Παλικής, μου πρότεινε να παρουσιάσουμε την ερευνητική παραδοσιακή εργασία με τα άγνωστα χοροτράγουδα της Κεφαλονιάς μας, που έχει τίτλο «Στην Ανέμη του χορού».
Πρόκειται για την εργασία- καταγραφή (κασετίνα με 2 ψηφιακούς δίσκους και με έντυπο ενημερωτικό υλικό) με 30 χοροτράγουδα του τόπου μας και στην οποία διατηρείται όσο το δυνατόν γίνεται η αυθεντική γραμμή του μουσικοχορευτικού πλούτου του νησιού μας, στηριζόμενη σε πέντε άξονες:
α) Στις πρωτογενής πηγές των ημερών μας, πληροφοριακά και ερμηνευτικά.
β) Σε γνωστά και άγνωστα έως σήμερα χορευτικά βήματα του νησιού μας.
γ) Σε άσματα γνήσια δημιουργήματα του τόπου μας και σε άσματα πανελλήνια με κεφαλληνιακές παραλλαγές.
δ) Επίσης, στο ότι το ποιητικό μέρος των χοροτράγουδων αυτών βασίζεται σε θεματική, έναντι των έως τώρα δημοσιευμένων σκόρπιων ριμνών που τις περισσότερες φορές δεν έχουν νοηματική συνάφεια μεταξύ τους.
ε) Κατά την ηχογράφηση σε στούντιο αυτών των τραγουδιών, από τους παλιούς τραγουδιστές (πηγές του υλικού) διατηρήθηκε η συνεργασία των δυο παραδοσιακών οργάνων του βιολιού και της κιθάρας, αποφεύγοντας άλλα όργανα, όπως τα: ντραμς, αρμόνιο, ηλεκτρικά βιολιά και ηλεκτρικές κιθάρες που δε ήταν μέρος της παλιάς χορευτικής καταβολής μας.
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στο Πολιτιστικό Κέντρο του χωριού Ριφίου – Ανωγής, με πρωταγωνιστές όσους ήταν εν ζωή από τους παλιούς τραγουδιστές, οι οποίοι συμμετείχαν στην έρευνα- καταγραφή και στο βιολί ο βασικός συντελεστής του έργου, Λαμπρογιάννης Πεφάνης, στην κιθάρα δε ο Αποστόλης Αυγερινός και παρουσιαστής, ο υπογράφον το κείμενο, που είχε πραγματοποιήσει την έρευνα.
Η όλη παρουσίαση άφησε τις καλύτερες εντυπώσεις και κρίσεις, με αποτέλεσμα και άλλοι τόποι και τα αστικά κέντρα της περιοχής να ζητούν να επαναληφθεί και στο δικό τους χώρο.
Αξιολογώντας την όλη παρουσίαση, θα πρέπει να σταθώ με ειλικρίνεια και πολλή χαρά στις εκπλήξεις, που όλους μας ξάφνιασαν και πιστεύω ακράδαντα πως εκφράζω την κοινή αποδοχή και τον υπέροχο απόηχο αυτής της εκδήλωσης.
Μου δίνεται δε η ευκαιρία να σχολιάσω τις θέσεις μου, στηριζόμενες στις έως τώρα παρατηρήσεις και καταγραφές μου στα μουσικοχορευτικά δρώμενα στο νησί μας και στις εικόνες των πανηγυριών μας, για το πώς έχουν κάποια πράγματα της μουσικοχορευτικής παράδοσης μας.
Πέρα από τους παλιούς τραγουδιστές με τις προσωπικές ερμηνείες τους, κορμός της εκδήλωσης απετέλεσε το Χορευτικό Συγκρότημα του Πολιτιστικού Συλλόγου των Φραγκάτων «Ο Μέρμηγκας» με δάσκαλο- εκπαιδευτή, Διονύσιο Μπάλλα.
Τούς αξίζουν πολλά μπράβο, ιδίως στο δάσκαλο, γιατί μπόρεσε να παρουσιάσει σωστά και μελετημένα, χωρίς νεωτερισμούς και μοντερνισμούς τα βήματα της παράδοσης, ακολουθώντας πιστά τους ρυθμούς των χοροτράγουδων.
Επί πλέον, μύησε τα παιδιά στους ξεχασμένους χορούς του νησιού μας, ( Η Γίδα γκέσσα- Κουτσός από το χωριό Ζόλα και Βγήκε η πράσα στο βουνό -Γύρες από το χωριό Πάστρα) όχι απλά μόνο στα χορευτικά βήματα, αλλά και στο τραγούδι, χορεύοντας και τραγουδώντας, χωρίς συνοδεία οργάνων, όπως γινόταν πολλές φορές και παλιά. Δίκαια καταχειροκροτήθηκαν και ακουστήκαν πολλά μπράβο, γιατί στις μέρες μας οι περισσότεροι χορευτικοί σύλλογοι του νησιού μας, πραγματοποιούν εκδηλώσεις με αναπαραγωγή του μουσικοχορευτικού υλικού της κεφαλληνιακής παράδοσης, το οποίο βασίζεται σε δρόμους ταχύτητας και υπερβολικής φιγούρας, ξεφεύγοντας από τα παλιά που κληρονομήσαμε.
Οι χορευτές ήταν νεαρά αγόρια και κορίτσια, που και του χωριού τους την χορευτική ορμή είχαν και πιστά στο δάσκαλο τους, στον Διονύση Μπάλλα, είχαν στηριχτεί, αποδίδοντας κάτι το ξεχασμένο, το όμορφο, δηλαδή αυτό που πλουτίζει την παράδοσή μας.
Επίσης, η συμμετοχή του κοινού με ποικίλες όμορφες καλλιτεχνικές εκφράσεις βεβαίωσε ακόμη μια φορά, πως, οι παλιοί διηγούνται και καταθέτουν όταν υπάρχουν κάποιοι που προσπαθούν να τους θυμίσουν τα δικά τους βιώματα και της δικής τους εποχής τα ξεχασμένα και που σήμερα εμείς, όλα αυτά τα αποκαλούμε, κληρονομιά των παππούδων και των πατέρων μας.
Πολλές ευχαριστίες ανήκουν σε όλους τους συντελεστές, στον Αντιδήμαρχο Ευάγγελο Θεοφιλάτον, στον πάρεδρο του Ριφίου, στον οδηγό για τη μεταφορά του Συλλόγου των Φραγκάτων, πρωτίστως στο βιολιστή Λαμπρογιάννη Πεφάνη, στον κιθαρίστα Αποστόλη Αυγερινό, στους αυθεντικούς τραγουδιστές που συμμετείχαν, (Γεράσιμο Κουγιανό, Αργυρή Απέργη, Γεράσιμος Ορλανδάτο, Ηλία Μοσχόπουλο), που χωρίς φτιασίδια εκτέλεσαν αυτό που εμείς σήμερα έχουμε χάσει και προσπαθούμε να το ανακτήσουμε, ανοίγοντας νέους δρόμους στηριζόμενους με σεβασμό στις παλιές μνήμες
Εν κατακλείδι θα μείνω στην παρουσίαση – εκδήλωση αυτή, όχι μόνο στον υπέροχο απόηχο και στα καλά λόγια που ακουστήκαν από το κοινό, το οποίο και συμμετείχε, αλλά ακόμη μια φορά στο υπέροχο ξάφνιασμα που έγινε από τον Διονύση τον Μπάλλα και το χορευτικό του και που δείχνει ότι μπορεί να υπάρξει συνέχεια, στηριζόμενη στη γνήσια παράδοση, αξιοποιώντας όσο είναι καιρός τους παλιούς πρωταγωνιστές της.
Ο Διονύσης Μπάλλας μας έδειξε τον τρόπο της αξιοποίησης του παραδοσιακού υλικού, της συμμετοχής, της υπομονής και της μελέτης για το αντικείμενο που με πολύ μεράκι επιμελείται, δείχνοντας ότι είναι τολμηρός, οργανωτικός και πάνω από όλα δάσκαλος που ξέρει να μεταδίδει αυτό που ο ίδιος αγαπά και τάχτηκε να υπηρετεί, την παράδοσή μας. Υπεύθυνα και με σεβασμό στα χορευτικά βήματα του νησιού μας, μαθαίνει και οδηγεί έπειτα από γνωστική και εκτελεστική διαδικασία στους μαθητές του τον κάθε βηματισμό, ώστε να εναρμονίζονται με το άκουσμα και να «εφάπτεται» η κάθε χορευτική δρασκελιά τους σωστά. Τού ανήκουν πολλές ευχαριστίες καθώς και στα παιδιά του Πολιτιστικού Συλλόγου Φραγκάτων, «Ο Μέρμηγκας» που μας χαροποίησαν με την παρουσία τους, δίνοντας απάντηση σε αυτούς που είναι στείροι στης παράδοσης τα χνάρια.
-Ο Πρόεδρος του Σωματείου «Ο Πάλιος»για τη Διάσωση της Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Παλικής.- Υπεύθυνος των Σχολικών Δραστηριοτήτων Πρωτοβάθμιας Κεφαλληνίας
Γεράσιμος Σωτ. Γαλανός
