Στη χθεσινή τακτική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Δήμου Αργοστολίου συζητήθηκε αίτημα για την έκδοση ψηφίσματος σχετικά με την Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ) για το Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου, με εισηγήτρια την Πρόεδρο του Πανελληνίου Σωματείου Αλιευτικού Τουρισμού Επαγγελματιών Αλιέων, κα Αντωνία Βασιλείου.
Το προτεινόμενο ψήφισμα αφορούσε κυρίως τους αλιείς, τους επαγγελματίες του αλιευτικού τουρισμού, καθώς και τους επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται με ημερήσιες κρουαζιέρες, ημερόπλοια και ενοικιαζόμενες βάρκες.
Το Θαλάσσιο Πάρκο αποτελεί συμβατική υποχρέωση της Ελλάδας, η οποία παραμένει σε εκκρεμότητα από το 2000 και ουσιαστικά συνδέεται με την εφαρμογή του πλαισίου Natura 2000.
Οι επαγγελματίες που τοποθετήθηκαν στη συνεδρίαση ανέδειξαν ότι, εφόσον εφαρμοστούν οι προβλεπόμενες διατάξεις, οι τρεις παραπάνω κλάδοι πλήττονται σε μεγάλο βαθμό.
Ωστόσο, αυτό που δεν τονίστηκε επαρκώς είναι η επιβάρυνση που θα υποστούν και οι επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται στις παραλίες του νησιού, καθώς και το πώς θα επηρεαστεί συνολικά το τουριστικό προϊόν της Κεφαλονιάς και ο τουρισμός γενικότερα.
Η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ) καθορίζει ζώνες προστασίας, ενώ για κάθε ζώνη προβλέπει περιορισμούς, με στόχο την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
Η Κεφαλονιά περιβάλλεται από δύο παράκτια τμήματα, τη Ζώνη Προστασίας Φύσης 18 (ΖΠΦ 18) και τη Ζώνη Προστασίας Φύσης 28 (ΖΠΦ 28). Μέσα σε αυτά περιλαμβάνονται επιμέρους ζώνες όπως:
• Ζώνες Απόλυτης Προστασίας Φύσης (ΖΑΠΦ 04), που αφορούν την προστασία της φώκιας, όπου δεν επιτρέπεται καμία απολύτως δραστηριότητα
• Ζώνες Προστασίας Φύσης με ηπιότερους περιορισμούς, όπως:
o ο Κόλπος Αργοστολίου (ΖΠΦ 29)
o βιότοποι φώκιας (ΖΠΦ 26)
o περιοχές ωοτοκίας θαλάσσιας χελώνας (ΖΠΦ 36)
Όλες οι παραπάνω ζώνες είναι θαλάσσιες, με εξαίρεση τις περιοχές ωοτοκίας της χελώνας (Ζώνη 36), οι οποίες είναι χερσαίες.
Οι περιοχές ωοτοκίας της χελώνας περιλαμβάνουν τις παρακάτω παραλίες:
• «Αγία Κυριακή» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Βάτσα» και «Βραχυνάρι» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Μέγας Λάκκος», «Ακρωτήριο Αγ. Γεωργίου» και «Κουνόπετρα» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Λέπεδα» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Εγλίνα», «Μεγάλη Άμμος» και «Μηνιές» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Άμμες» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Άβυθος», «Μεγάλη Πέτρα» και «Αι Χέλης» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Κορώνη», «Λεύκα» και «Σίσια», Βιότοπος Φώκιας Λεύκα και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Γιαλού», «Μούντα» και «Σκάλα» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Στόμιο» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
• «Κανάλι», «Λουρδάς» και «Τραπεζάκι» και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή
Δηλαδή, σχεδόν όλες οι παραλίες της δυτικής Κεφαλονιάς.
Σύμφωνα με τη μελέτη, όσον αφορά την «αναψυχή», επιτρέπονται μόνο τα εξής:
α) Επιτρέπεται ήπια ημερήσια αναψυχή, δηλαδή παραμονή στην παραλία κατά τη διάρκεια της ημέρας (07:00 π.μ. έως τη δύση του ηλίου). Δεν επιτρέπεται η παρουσία επισκεπτών τη νύχτα.
β) Η παραμονή επισκεπτών περιορίζεται σε ζώνη 5 μέτρων από τη θάλασσα, ενώ το υπόλοιπο τμήμα οριοθετείται με πινακίδες, πασσάλους και σχοινιά.
γ) Ο μέγιστος αριθμός επισκεπτών, καθώς και ο αριθμός ομπρελών και καθισμάτων και η χωροθέτησή τους, θα καθοριστούν βάσει σχετικής μελέτης.
δ) Η τοποθέτηση ιδιωτικών ομπρελών επίσης θα καθοριστεί βάσει σχετικής μελέτης.
ε) Δεν επιτρέπεται οποιαδήποτε δραστηριότητα που παράγει θόρυβο σε ακτίνα 100 μέτρων από την παραλία.
ζ) Ο τεχνητός φωτισμός δεν πρέπει να είναι άμεσα ή έμμεσα (διάχυση φωτός) ορατός από την παραλία και από ζώνη πλάτους 100 μέτρων.
η) Δεν επιτρέπεται η παρουσία ζώων συντροφιάς στην παραλία κατά την περίοδο Μαΐου – Οκτωβρίου.
Όσον αφορά τα «αναψυκτήρια»:
α) Επιτρέπεται η λειτουργία εποχικών αναψυκτηρίων κατόπιν σύμφωνης γνώμης του ΟΦΥΠΕΚΑ, κατά τη διάρκεια της ημέρας (07:00 π.μ. έως τη δύση του ηλίου). Η χωροθέτηση θα γίνεται σε θέσεις που υποδεικνύονται από τη Μονάδα Διαχείρισης ή σύμφωνα με εγκεκριμένο Σχέδιο Διαχείρισης Επισκεπτών.
β) Δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση αναψυκτηρίωνπάνω σε αμμοθινικά οικοσυστήματα.
γ) Ειδικότεροι όροι και προϋποθέσεις για τη λειτουργία αναψυκτηρίων θα εξειδικεύονται στο Σχέδιο Διαχείρισης.
Δυστυχώς, η τελική μορφή της μελέτης που διέρρευσε (αναρτήθηκε και αποσύρθηκε άμεσα) αποδεικνύει ότι με την εξειδίκευση των μέτρων η κατάσταση γίνεται ακόμη χειρότερη.
Είναι σαφές ότι, με αυτούς τους περιορισμούς, η πρόσβαση στις παραλίες του νησιού παύει να είναι ελεύθερη, τόσο για τους κατοίκους όσο και για τους επισκέπτες.
Οι περιορισμοί αυτοί αναμένεται να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα στις τουριστικές περιοχές, ιδιαίτερα στη δυτική πλευρά του νησιού.
Σε έναν τόπο όπου το βασικό τουριστικό προϊόν είναι το «Ήλιος – Θάλασσα», τίθεται εύλογα το ερώτημα: τι θα κάνουν οι τουρίστες και πώς θα επηρεαστεί η τουριστική κίνηση;
Εφόσον η μελέτη εφαρμοστεί ως έχει, το Θαλάσσιο Πάρκο επηρεάζει αρνητικά την πρωτογενή παραγωγή, τις υπηρεσίες και το τουριστικό προϊόν της Κεφαλονιάς, ενώ παραδοσιακά επαγγέλματα, όπως η αλιεία, φαίνεται να πλήττονται σε ιδιαίτερα μεγάλο βαθμό.
Η προστασία της φύσης είναι ύψιστης σημασίας, ειδικά εφόσον το μοντέλο ανάπτυξης που επιδιώκουμε είναι αυτό της βιώσιμης ανάπτυξης. Ωστόσο, η βιώσιμη ανάπτυξη προϋποθέτει ανάπτυξη των παραγωγικών δομών και της οικονομίας και όχι τον στραγγαλισμό τους. Είναι αναγκαίο να βρεθεί μια χρυσή τομή, ώστε να προστατεύεται αποτελεσματικά το περιβάλλον χωρίς να καταστρέφονται οι ανθρώπινες δραστηριότητες και τα μέσα βιοπορισμού των κατοίκων του νησιού.
Διονύσιος Τρωϊάνος,
Δημοτική Παράταξη «Κεφαλονιά, νησί για όλους»
