Σε μια από τις πιο επιθετικές δημόσιες παρεμβάσεις που έχει πραγματοποιήσει τα τελευταία χρόνια η ξενοδοχειακή αγορά απέναντι στην κυβέρνηση και τον σχεδιασμό του νέου Ειδικού Χωροταξικού για τον Τουρισμό, ο πρόεδρος της ΠΟΞ Γιάννης Χατζής εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης της Ένωση Ξενοδόχων Ρόδου, προειδοποιώντας για «λανθασμένο παραγωγικό μοντέλο», επενδυτική αποσταθεροποίηση και διοικητική ανεπάρκεια.
Η ομιλία Χατζή είχε σαφές πολιτικό και θεσμικό αποτύπωμα, με αιχμές όχι μόνο για το περιεχόμενο του νέου χωροταξικού σχεδιασμού, αλλά και για τον συνολικό τρόπο με τον οποίο η Πολιτεία αντιμετωπίζει τον τουριστικό κλάδο.
Το κεντρικό μήνυμα ήταν ξεκάθαρο: η ξενοδοχειακή αγορά θεωρεί ότι επιχειρείται μια βαθιά αναδιάρθρωση του ελληνικού τουριστικού μοντέλου χωρίς ουσιαστική διαβούλευση, χωρίς τεκμηρίωση και χωρίς κατανόηση της πραγματικής λειτουργίας των ώριμων τουριστικών προορισμών.
«Το κράτος δεν μπορεί να διαχειριστεί ούτε τον αιγιαλό»
Ο πρόεδρος της ΠΟΞ ξεκίνησε με ευθεία επίθεση για το χάος που — όπως περιέγραψε — επικρατεί ακόμα και σήμερα στη διαδικασία παραχώρησης της απλής χρήσης αιγιαλού, παρότι η τουριστική περίοδος βρίσκεται ήδη σε πλήρη εξέλιξη.
Όπως τόνισε, χιλιάδες επιχειρήσεις καλούνται είτε να λειτουργήσουν με σοβαρή υποβάθμιση του προϊόντος τους είτε να βρεθούν αντιμέτωπες με παράλογες διοικητικές κυρώσεις εξαιτίας καθυστερήσεων του ίδιου του κρατικού μηχανισμού.
Και έθεσε ευθέως το ερώτημα που κυριάρχησε σε όλη την παρέμβασή του:
«Αν το κράτος δεν κατανοεί τη σημασία μιας απολύτως προβλέψιμης εποχικής διαδικασίας για τα νησιά, με ποια εργαλεία και με ποια διοικητική επάρκεια μπορεί να σχεδιάσει έναν μακροπρόθεσμο χωροταξικό μετασχηματισμό του τουρισμού;»
Η αναφορά αυτή ερμηνεύθηκε από πολλούς παριστάμενους ως ευθεία αμφισβήτηση της δυνατότητας του κρατικού μηχανισμού να υλοποιήσει ένα τόσο σύνθετο σχέδιο παρέμβασης στον ελληνικό τουρισμό.
«Πάμε να αλλάξουμε έναν κλάδο 23 δισ. ευρώ με μια μελέτη λίγων χιλιάδων»
Ακόμη πιο αιχμηρός έγινε ο Γιάννης Χατζής όταν αναφέρθηκε στις πληροφορίες για το περιεχόμενο του νέου Ειδικού Χωροταξικού.
Με εμφανή ενόχληση, έκανε λόγο για προσπάθεια αναδιαμόρφωσης ενός ολόκληρου παραγωγικού οικοσυστήματος που:
- αποδίδει πάνω από 12 δισ. ευρώ σε καθαρά ξενοδοχειακά έσοδα,
- στηρίζει αλυσίδα αξίας 23 δισ. ευρώ,
- και λειτουργεί με επιτυχία εδώ και δεκαετίες.
Μάλιστα, άφησε σαφείς αιχμές για τη διαδικασία εκπόνησης του σχεδιασμού, διερωτώμενος πώς «μια μελέτη κόστους μερικών δεκάδων χιλιάδων ευρώ» επιχειρεί να επανακαθορίσει το μέλλον του σημαντικότερου εξαγωγικού τομέα της χώρας χωρίς ουσιαστική συμμετοχή των ανθρώπων της αγοράς.
Το μήνυμα προς την κυβέρνηση ήταν σαφές: η ξενοδοχειακή αγορά θεωρεί ότι αντιμετωπίζεται περισσότερο ως αντικείμενο διοικητικής ρύθμισης παρά ως στρατηγικός εθνικός εταίρος.
«Η Ρόδος δεν είναι Σέριφος»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο πρόεδρος της ΠΟΞ Χατζής στο θέμα των οριζόντιων περιορισμών που — σύμφωνα με τις πληροφορίες και τα δημοσιεύματα — σχεδιάζονται για ώριμους τουριστικούς προορισμούς.
Ο Γιάννης Χατζής ξεκαθάρισε ότι τα ελληνικά νησιά δεν αποτελούν ομοιογενείς γεωγραφικές ενότητες και ότι δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο η Ρόδος, η Κέρκυρα και η Κως με μικρότερα νησιά όπως η Σίφνος, η Κύθνος ή η Σέριφος.
Όπως προειδοποίησε, η εφαρμογή οριζόντιων περιορισμών εγκυμονεί σοβαρότατους κινδύνους λανθασμένης κατανομής επενδύσεων και αποδυνάμωσης ώριμων τουριστικών οικοσυστημάτων που έχουν διαμορφωθεί επί δεκαετίες.
Η αναφορά θεωρήθηκε σαφής απάντηση στα σενάρια περί χαρακτηρισμού της Ρόδου και άλλων μεγάλων νησιωτικών προορισμών ως περιοχών υψηλού κορεσμού.
«Θέλουν μικρά ξενοδοχεία των 100 κλινών; Αυτό δεν είναι βιωσιμότητα»
Στο πιο επιθετικό ίσως σημείο της παρέμβασής του, ο πρόεδρος της ΠΟΞ αμφισβήτησε ευθέως τη λογική των πληροφοριών που κάνουν λόγο για περιορισμούς δυναμικότητας στις ξενοδοχειακές μονάδες και έμμεση προώθηση μικρότερων μονάδων.
Όπως είπε, δεν υπάρχει καμία σοβαρή περιβαλλοντική ή λειτουργική τεκμηρίωση που να αποδεικνύει ότι ο κατακερματισμός της ανάπτυξης σε μικρότερες μονάδες — ακόμη και κάτω των 100 κλινών — είναι πιο βιώσιμος από την ανάπτυξη λιγότερων, μεγαλύτερων και οργανωμένων ξενοδοχειακών μονάδων.
Αντιθέτως, υποστήριξε ότι ένα τέτοιο μοντέλο:
- αυξάνει τις ανάγκες υποδομών,
- πολλαπλασιάζει τις απαιτήσεις ύδρευσης και αποχέτευσης,
- επιβαρύνει ενεργειακά τους προορισμούς,
- και δημιουργεί μεγαλύτερο περιβαλλοντικό και κυκλοφοριακό αποτύπωμα.
Ουσιαστικά, η ΠΟΞ προειδοποιεί ότι πίσω από το νέο χωροταξικό ενδέχεται να κρύβεται μια συνολική αλλαγή παραγωγικού προτύπου για τον ελληνικό τουρισμό.
Ευθεία προειδοποίηση για επενδύσεις και αξίες γης
Ο Γιάννης Χατζής άφησε επίσης σοβαρές αιχμές για τις πιθανές συνέπειες του νέου πλαισίου στην ασφάλεια δικαίου και στο επενδυτικό περιβάλλον.
Όπως τόνισε, ενδεχόμενες οριζόντιες παρεμβάσεις μπορούν να ανατρέψουν υφιστάμενους επιχειρηματικούς σχεδιασμούς και να επηρεάσουν ουσιαστικά την αξία γης σε περιοχές όπου η τουριστική δραστηριότητα έχει αναπτυχθεί οργανωμένα εδώ και δεκαετίες.
Η αναφορά αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς προέρχεται από τον κορυφαίο θεσμικό εκπρόσωπο της ελληνικής ξενοδοχίας και συνδέεται άμεσα με το κλίμα επενδυτικής ανασφάλειας που αρχίζει να διαμορφώνεται στον κλάδο.
«92% δυσαρεστημένοι από τη συνεργασία με το κράτος»
Ιδιαίτερα αποκαλυπτική ήταν και η επίκληση πρόσφατης έρευνας της Deloitte σε συνεργασία με την ΠΟΞ, σύμφωνα με την οποία το 92% των ξενοδόχων δήλωσε μέτρια ή καθόλου ικανοποιημένο από τη συνεργασία του κλάδου με την Πολιτεία.
Ο πρόεδρος της ΠΟΞ χρησιμοποίησε το στοιχείο αυτό ως απόδειξη της βαθιάς κρίσης εμπιστοσύνης που έχει διαμορφωθεί ανάμεσα στον τουριστικό κόσμο και το κράτος.
Μάλιστα, υπογράμμισε με νόημα ότι μέχρι και σήμερα η ενημέρωση των φορέων για το νέο χωροταξικό γίνεται αποκλειστικά μέσω δημοσιευμάτων και όχι μέσω θεσμικής διαβούλευσης.
«Χωρίς ανάπτυξη θα συνεχίσουμε να βάζουμε φόρους»
Ο Γιάννης Χατζής έκλεισε την παρέμβασή του με μια σαφή πολιτική προειδοποίηση.
Όπως τόνισε, χωρίς διοικητική αξιοπιστία, θεσμική συνέπεια και σοβαρό διάλογο δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική ανάπτυξη.
Και πρόσθεσε με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο:
«Χωρίς ανάπτυξη, ο μόνος τρόπος για να δημιουργούμε πλεονάσματα στο μέλλον θα είναι να συνεχίσουμε να επιβάλλουμε φόρους».
Η φράση αυτή συμπύκνωσε το συνολικό κλίμα σύγκρουσης που φαίνεται να διαμορφώνεται πλέον ανάμεσα στον ξενοδοχειακό κόσμο και την κυβέρνηση γύρω από το νέο χωροταξικό μοντέλο, τις επενδύσεις και το μέλλον του ελληνικού τουρισμού
money – tourism
