Η πρόσφατη εξαγγελία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για τη δημιουργία «Εθνικής Αρχής Εποπτείας της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή», στα πρότυπα της Σουηδίας, φαντάζει αρχικά ως μέτρο εξορθολογισμού και θωράκισης της αγοράς. Ωστόσο, αν ιδωθεί υπό το πρίσμα των πραγματικών συνθηκών, δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια επικοινωνιακή επινόηση για να συγκαλυφθούν καθυστερήσεις, παραλείψεις και πολιτικές ευθύνες τετραετίας.
Η κοινωνία δεν ξεχνά. Πέρασαν τέσσερα χρόνια, κατά τα οποία η κυβέρνηση επέτρεψε τη συστηματική εκτόξευση τιμών βασικών αγαθών, την τεκμηριωμένη αισχροκέρδεια, και τη συγκέντρωση υπερκερδών από λίγες επιχειρηματικές αλυσίδες, ενώ η συντριπτική πλειονότητα των πολιτών έδινε καθημερινή μάχη για να καλύψει τα στοιχειώδη.
Απέναντι σε αυτό, οι αρμόδιοι φορείς επέδειξαν εγκληματική αδράνεια. Η Γενική Γραμματεία Εμπορίου, η ΔΙΜΕΑ, η Επιτροπή Ανταγωνισμού και οι υπηρεσίες καταναλωτή είτε υπολειτούργησαν είτε απαξιώθηκαν συστηματικά, χωρίς την απαραίτητη πολιτική βούληση για στοχευμένους και διαφανείς ελέγχους. Οι ήδη υπάρχουσες διατάξεις (Ν. 2251/1994, Ν. 4177/2013, Ν. 3959/2011) έμειναν στα χαρτιά, ακυρώνοντας το κράτος ως εγγυητή της ισορροπίας και του δημοσίου συμφέροντος.
Το Σύνταγμα παραβιάζεται — η Πολιτεία σιωπά
Η προστασία των οικονομικά ασθενέστερων δεν είναι προαιρετική. Το Σύνταγμα στο άρθρο 106§1 προβλέπει ρητά ότι το κράτος μεριμνά για την κοινωνική δικαιοσύνη και παρεμβαίνει ρυθμιστικά στην αγορά για την προστασία του δημοσίου συμφέροντος.
Η κυβέρνηση, με την αδράνειά της, δεν απλώς παρέλειψε να ενεργήσει. Παραβίασε συνταγματική υποχρέωση. Και εδώ γεννώνται συγκεκριμένες ευθύνες, όχι μόνο πολιτικές, αλλά και διοικητικές, πειθαρχικές και ενδεχομένως ποινικές, βάσει του άρθρου 259 του Ποινικού Κώδικα περί παράβασης καθήκοντος.
Διότι δεν μιλάμε για λάθος. Μιλάμε για παρατεταμένη παράλειψη οφειλόμενης ενέργειας εκ μέρους αρμοδίων οργάνων του κράτους, που είχε ως συνέπεια τη βλάβη εκατομμυρίων πολιτών.
Αρκετά με τις «εξαγγελίες». Ώρα για απολογία και θεσμική λογοδοσία
Η ίδρυση μιας ακόμη Αρχής — χωρίς διασφαλισμένες αρμοδιότητες, χωρίς ανεξαρτησία, χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα, και χωρίς απολογισμό για το τι δεν έγινε έως τώρα — δεν αποτελεί λύση αλλά ελιγμό. Και αποπνέει θεσμική κυνικότητα.
Ο πολίτης δεν είναι ούτε αφελής ούτε ανεκτικός πλέον. Η κοινωνία δεν αντέχει άλλα κενά λόγια χωρίς αντίκρισμα. Η δημοκρατία, όμως, απαιτεί περισσότερο από αποδοχή της πραγματικότητας· απαιτεί διεκδίκηση ευθύνης. Και η θεσμική ευθύνη δεν απονέμεται με χειροκροτήματα, αλλά με λογοδοσία ενώπιον των νόμων και του Συντάγματος.
Η Ελλάδα δεν χρειάζεται άλλη μία Αρχή. Χρειάζεται κράτος. Και δικαιοσύνη.
